احسان سپهران
1 
، فراز مرتضوی
1، ندا کبیری
2* 
، سکینه حاج ابراهیمی
2
1 گروه آموزشی ارولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، تبریز،
2 مرکز تحقیقات پزشکی مبتنی بر شواهد، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، تبریز، ایران
چکیده
خطاهای پزشکی یکی از چالشهای اجتنابناپذیر نظام سلامت هستند که علاوه بر آسیب به بیماران، میتوانند پیامدهای روانشناختی قابل توجهی برای پزشکان و دستیاران به همراه داشته باشند (1). اگرچه بیماران نخستین قربانیان این خطاها محسوب میشوند، اما شواهد نشان میدهد پزشکان و بهویژه رزیدنتها نیز بهعنوان قربانیان ثانویه در معرض اضطراب، فرسودگی شغلی، کاهش اعتماد به نفس و افت عملکرد حرفهای قرار میگیرند (2-4). با این حال، اثرات عاطفی و روانی خطاهای پزشکی بر خطاکنندگان و نیازهای حمایتی آنان، بهویژه در محیطهای آموزشی کمتر مورد توجه سیاستگذاران سلامت قرار گرفته است. در حالیکه نگرش مدیریتی و حمایتی هدفمند میتواند نقش موثری در پیشگیری از بروز خطاهای بعدی، عدم تکرار آن نوع خطای خاص، و کاهش آسیبهای روحی و روانی داشته باشد و از بروز افسردگی فردی که خطای غیر عمد از وی سرزده پیشگیری کند (5). این یادداشت سیاستی با اتکا به شواهد حاصل از یک مطالعه کیفی در گروه ارولوژی دانشگاه علوم پزشکی تبریز با تمرکز بر تجارب و احساسات اساتید و دستیاران پس از بروز خطاهای جراحی با کد اخلاق IR.TBZMED.FMD.REC.1403.016 تدوین شده است. این یاداشت سیاستی میکوشد شکافهای موجود در حمایت روانی از پزشکان را برجسته سازد. هدف این یادداشت سیاستی، ارائه گزینههای سیاستی عملی برای کاهش اثرات روانشناختی خطاهای جراحی بر پزشکان بهعنوان قربانیان ثانویه و کاهش استرس و فرسودگی رزیدنتها در محیطهای آموزشی درمانی است. بنابراین این گزینههای سیاستی بر اساس شرایط بومی دانشگاه علوم پزشکی تبریز تدوین شده و قابلیت اجرا در سطح گروههای آموزشی و بیمارستانهای وابسته به این دانشگاه را دارند.
کلید واژه ها: خطای جراحی, مراقبت مبتنی بر شواهد, حمایت روانی, گزینه سیاستی